De Sleutel Logo

Professionals

Hier vind je info op maat van wie beroepshalve met het thema drugs bezig is. Welke drugspreventie is effectief?  Maak kennis met ons aanbod voor leerkrachten en preventiediensten. Wat is evidence based hulp verlenen? Bekijk ons overzicht van goede praktijken en bruikbare meetinstrumenten.

maandag 19 februari 2018 15:47

Het leven zoals het is, een sleutelspel in het college van Turnhout

Terwijl de meeste bewoners van de therapeutische gemeenschap in Merelbeke nog in dromenland vertoeven, staan 3 bewoners om 6 uur ‘s ochtends buiten een eerste sigaretje te roken. Ze wachten op Johan Van de Walle, trainer bij team preventie. Voor hen vandaag geen keukendienst of  bewonersvergadering maar wél een sleutelspel.

Om 6.15 uur rijdt Johan de Hundelgemsesteenweg op en om 6.20 uur krijgen de bewoners hun eerste briefing: de bestemming vandaag is het Jezuïtencollege Sint-Jozef in Turnhout. Honderdtwintig 15-jarigen krijgen er vandaag te horen hoe drugs invloed hebben op de hersenen.
Daarnaast zullen de leerlingen het levensverhaal van één van hen beluisteren. De getuigen zijn best zenuwachtig maar Johan stelt ze gerust: ‘hun levensverhaal zal indruk maken… dat doet het namelijk elke keer’. 
De interactieve workshop van de trainer, een getuigenis van een bewoner van de therapeutische gemeenschap en de activiteiten uit  de leerlingenbundel ‘Unplugged’ (www.unplugged123.be)  vormen samen een projectdag genaamd ‘sleutelspel’. Elk jaar organiseert team preventie in samenwerking met de therapeutische gemeenschap 10 sleutelspelen. Vanaf april kunnen scholen zich inschrijven voor het volgend schooljaar en uit ervaring weten we dat de vraag naar sleutelspelen bij de scholen groter is dan het aanbod.

8 uur, Turnhout. Op het internaat van het Sint-Jozefcollege is er veel bedrijvigheid. De studenten ontbijten, overlopen de laatste lessen en maken zich klaar voor de laatste schooldag voor het weekend. Onder hen ook een grote groep derdejaars. Zij hoeven hun rugzak niet vol te stouwen met de mappen en boeken die ze elke vrijdag meenemen. Wat ze vandaag nodig hebben, is enkel hun concentratie- en luistervermogen. 

johan web

Terwijl de leerlingen verzamelen in de conferentiezaal zien we de nervositeit stijgen bij de bewoners van de therapeutische gemeenschap. Johan deed dit al tientallen keren en straalt rust en zekerheid uit maar voor de getuigen is het elke keer weer spannend. Hoe zullen de leerlingen reageren wanneer ze hun zeer persoonlijk verhaal vertellen?

Effectieve drugpreventie
9 uur, de grote groep jongens en meisjes worden onderverdeeld in kleine groepen en de workshops gaan van start. Johan zal de studenten 100 minuten weten te boeien door hen onder andere de werking van de hersenen uit te leggen. Tijdens zijn uitleg doet hij ook een beroep op hun inbreng door hen per twee aan het werk te zetten, door vragen te stellen en hen uit te dagen om zelf een mening te vormen over alcohol, tabak en drugs. We weten namelijk dat - om aan effectieve drugpreventie te doen - het niet voldoende is om kennis over te dragen. Leerlingen met elkaar laten praten over het thema en  leerkrachten trainen zodat ze zelf een stukje van de projectdag kunnen opnemen, is dan ook één van de successleutels van zo’n projectdag. Daarnaast dagen we de leerlingen via allerhande methodieken uit om hun persoonlijke en sociale vaardigheden te versterken. Dat de leerkrachten in Turnhout enthousiast hun rol opnemen is dan ook een pluspunt. Wanneer ik een leerkracht vergezel naar het klaslokaal vertelt ze me dat het schoolteam en de directie er een erezaak van maakt om deze dag ten volle te benutten. Dat er dan geschoven moet worden in lokalen en uurroosters is bijkomstig.

Terwijl getuige Bram (1) een plaatsje zoekt in de kring, worden de leerlingen tot stilte aangemaand door hun klastitularis. Na een korte inleiding begint Bram, 35 jaar en vader van 3 kinderen aarzelend aan zijn verhaal. Zijn verhaal is goed voorbereid en hij kan terugvallen op een training die Johan gaf, een tijdje terug. In die training krijgen de bewoners van de therapeutische gemeenschap een leidraad om hun verhaal te vertellen. Deze getuigenis wordt ook gezien als een belangrijke mijlpaal in hun herstel. Bram vertelt over zijn gelukkige jeugd, zijn schooltijd, de relatie met zijn ouders. Wanneer hij aan zijn tienerjaren komt, vertelt hij hoe hij als 14-jarige drank kocht in de supermarkt en stiekem dronk in het park. Er willen bijhoren, rebelleren ten opzichte van je ouders is van alle tijden, de herkenning bij de jongeren is dan ook groot.

Wanneer het woordje ‘wiet’ roken aan bod komt, zie ik een paar jongens nieuwsgierig rondkijken. Wie van hen zou al in aanraking gekomen zijn met joints?

Nu hij verteld heeft over zijn puberperikelen neemt Bram een pauze om iets te vertellen dat hem nog steeds zwaar valt. Aarzelend vertelt hij over de tragische gebeurtenis die zijn wereld op zijn kop zette. Zijn verslaving manifesteerde zich daarna nog meer. Weg zijn van de wereld, werd een noodingreep om verder te kunnen. De groep is inmiddels erg stil. Ik zie een meisje die tegen haar buur fluistert: ‘Erg hé’.  De leerkracht zal me achteraf vertellen hoe ook zij ontroerd was door de breekbaarheid van Bram zijn verhaal. Om de spanning wat kwijt te geraken vraagt Bram of er al vragen zijn in de groep.  In sommige groepen zijn er amper vragen maar voor deze groep is dat anders. Het meisje rechts van me steekt van wal: ‘Waarom wil je wel van de drugs af maar herval je steeds opnieuw?’

getuigenis

‘Mijn kinderen verdienen beter…’

Bram vertelt over het beloningsysteem in de hersenen en over hoe de zin om te gebruiken (=craving) je soms dingen laat doen waarvan je achteraf weet dat ze levensbedreigend waren. Terwijl Bram de mechanismen van verslaving eenvoudig uitlegt, komt de volgende vraag al: ‘En wat leer je in de therapeutische gemeenschap?’

“Toen ik gebruikte, hoefde ik niet veel te voelen. Pas nu ik wat verder sta in mijn herstel, voel ik mijn emoties terugkomen. Dat is een voordeel, maar ook een nadeel want nu moet ik leren omgaan met alles wat ik voel en vroeger hoefde dat niet. In de gemeenschap leren we ook hoe we met conflicten moeten omgaan want van nature heb ik wel een kort lontje. Al deze dingen sterken me in de hoop dat ik binnenkort terug bij mijn gezin kan wonen want dat is het enige wat ik écht verlang. Ik heb veel mensen teleurgesteld en nu moet ik hen tonen dat ik veranderd ben…”

De leerlingen stellen nog een heleboel vragen maar de laatste rondt het geheel mooi af: ‘Vanwaar kwam de zin om je leven terug in handen te nemen?’ Bram antwoordt kort maar krachtig: ‘Mijn kinderen verdienen beter…’


In het lokaal naast ons is de leerkracht bezig met de oefeningen uit Unplugged.

IMG 3922 web unplugged Leerlingen tijdens de projectdag aan het werk in materiaal van Unplugged. “Moet de minimumleeftijd alcohol omhoog” is één van de vragen die op tafel komen?

‘Moet de minimumleeftijd voor het drinken van alcohol opgetrokken worden’? De leerlingen zijn het niet met elkaar eens en dat levert een boeiende discussie op. ‘Alcohol is toch geen drugs?’ argumenteert een jongen. Zijn buurmeisje is het daar niet mee eens. Ze verwijst naar Johan die eerder vertelde over de invloed van drugs op het brein. Zij bestempelt alcohol wel als een drug.  Ook de oefening ‘Streetwise’ lokt veel reacties uit. De leerlingen lezen de verhalen van 6 fictieve personages en duiden aan over wie ze het meest bezorgd zijn. Op die manier onderscheiden ze de beschermende en risicofactoren die gelinkt worden aan het 3M-model (2). 

15.30 uur, wanneer op het einde van de middag een leerkracht de volledige groep aanspreekt, horen ze hoe de school voor hen een veilige haven probeert te zijn. Een plek waar leerlingen altijd iemand hebben om op terug te vallen. Dat daarvoor een heel team in het leven is geroepen toont de betrokkenheid van de school om te investeren in het welzijn van zijn leerlingen. Dat drugs niet getolereerd worden op school is één zaak, maar dat leerlingen bij het ‘Parsivalteam’ terecht kunnen voor een gesprek, advies, een doorverwijzing is minstens even belangrijk.

Om 18.30 uur en na een rit van 103 km zit de dag erop voor de getuigen en voor Johan. Wanneer ze diezelfde avond de brieven uithalen die ze kregen van de leerlingen springt één zin in het oog: “ Bedankt voor je moedige verhaal en we hopen dat het je lukt om drugsvrij te leven…’

Dat dit naadloos aansluit bij de slogan van De Sleutel is mooi meegenomen: ‘mensen kansen groeien…’


Kelly Cathelijn, Observator van dienst

 

Leerlingen krijgen inzicht in risicofactoren drugs dankzij sleutelspel
Jaarlijks organiseert team preventie een aantal sleutelspelen in nauwe samenwerking met bewoners van de therapeutische gemeenschap uit Merelbeke. Het concept van deze projectdagen blijkt een succesnummer. Om effectief te zijn, is het belangrijk dat het geheel goed gekaderd en voorbereid wordt. Zowel voor de leerlingen, leerkrachten als voor getuigen.


(1) Bram is een fictieve naam om de identiteit van onze cliënt te beschermen
(2) Het 3M-model (Mens – Milieu – Middel)
Niet iedereen die experimenteel gebruikt loopt evenveel risico om een probleemgebruiker te worden. Dit is afhankelijk van een samenspel van verschillende risico- en beschermende factoren. Het risico om een probleemgebruiker te worden en verslaafd te worden aan drugs, wordt bepaald door 3 groepen van factoren

Het risico op verslaving aan zware pijnstillers wordt onderschat

Volg ons op Facebook

filmpjeimage

Traject van een cliënt

Inschrijven E-zine

Invalid Input

Agenda

Juni
  • 27
    19:30 Recoverygroep in Mechelen

    Groepswerking voor mensen met een verslavingsproblematiek die tijdens en/of na hun behandelperiode graag contact willen hebben/houden met lotgenoten.

    Waar:? Dagcentrum De Sleutel, F. De Merodestraat 20 te Mechelen 
    Wanneer? op woensdagen telkens om 19u30.  Er is een sessie op woensdag 27/6 ; 11/7 ; 25/7 ; 8/8 ; 22/8 ; 5/9 ; 19/9 ; 3/10 ; 17/10 ; 31/10 ; 14/11 ; 28/11 ; 12/12 ; 26/12

    Kostprijs per sessie : 2 euro (drankje inbegrepen)

    Meer info







September
  • 9
    10:00 Zee-zeildag 2018

    Meer info over de "varen voor het goede doel" editie 2018 mag u hier binnenkort verwachten.

    Lees meer

    Link naar website o.m. met reacties van deelnemers van vorige edities.

  • Volledige agenda